ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ
Θυμός & Διαχείριση
Ο θυμός είναι ένα φυσιολογικό ανθρώπινο συναίσθημα. Όταν όμως η ένταση ή η έκφρασή του ξεφεύγει από τον έλεγχο -ή, αντίθετα, δυσκολευόμαστε να τον βιώσουμε και να τον εκφράσουμε- μπορεί να επηρεάσει τις σχέσεις και την καθημερινότητά μας. Η ψυχοθεραπεία μπορεί να βοηθήσει στην κατανόηση και την κατάλληλη διαχείρισή του.
•ΚΑΤΑΝΟΩΝΤΑΣ ΤΟΝ ΘΥΜΟ
Τι είναι ο θυμός
Ο θυμός είναι μια φυσιολογική συναισθηματική αντίδραση, η ένταση της οποίας μπορεί να κυμαίνεται από την ήπια ενόχληση μέχρι την οργή. Μπορεί ακόμη να συνοδεύεται από σωματικές αντιδράσεις, όπως η αύξηση της αρτηριακής πίεσης, του καρδιακού ρυθμού και της αδρεναλίνης.
Παρότι πρόκειται για ένα φυσιολογικό ανθρώπινο συναίσθημα, όταν η ένταση ή η έκφρασή του ξεφεύγει από τον έλεγχο, μπορεί να έχει σημαντικές συνέπειες για τον ίδιο τον άνθρωπο και τις σχέσεις του. Εξίσου επιβαρυντική, όμως, μπορεί να είναι και η συστηματική δυσκολία να βιώσει ή να εκφράσει κανείς τον θυμό του.
•ΠΡΟΕΛΕΥΣΗ
Από πού μπορεί να προέρχεται ο θυμός
Ο θυμός μπορεί να προκύπτει ως αντίδραση σε εξωτερικά ή εσωτερικά ερεθίσματα, ενώ μπορεί επίσης να συνδέεται με προηγούμενες ή τραυματικές εμπειρίες.
Για παράδειγμα, ένας οδηγός μπορεί να θυμώσει με κάποιον άλλον στον δρόμο. Ένας άνθρωπος μπορεί να θυμώσει με τον εαυτό του για το πώς τα πήγε στη δουλειά του. Κάποιος άλλος, που έχει μεγαλώσει με πολύ ελεγκτικούς γονείς, μπορεί να εξοργίζεται απέναντι σε οτιδήποτε βιώνει ως περιορισμό.
Η κατανόηση του θυμού, επομένως, δεν αφορά μόνο το γεγονός που φαίνεται να τον προκαλεί κάθε φορά, αλλά μπορεί να περιλαμβάνει και τη διερεύνηση του τρόπου με τον οποίο ο άνθρωπος έχει μάθει να αντιλαμβάνεται και να αντιδρά σε όσα συμβαίνουν γύρω του.
•Η ΑΛΛΗ ΠΛΕΥΡΑ
Όταν δυσκολευόμαστε να τον βιώσουμε ή να τον εκφράσουμε
Αρκετοί άνθρωποι δυσκολεύονται είτε να εκφράσουν είτε ακόμη και να βιώσουν τον θυμό τους. Η δυσκολία αυτή μπορεί να δημιουργεί έντονες εσωτερικές συγκρούσεις. Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να συνυπάρχουν συναισθήματα θλίψης, μελαγχολίας ή άλλα συμπτώματα ψυχικής δυσφορίας.
Αντίστοιχα, όταν ένας άνθρωπος βιώνει ένα συνεχές και διάχυτο συναίσθημα θυμού, αυτό μπορεί να δυσχεραίνει τις σχέσεις του, την καθημερινή του λειτουργικότητα, την εικόνα που έχει για τον εαυτό του και συνολικά τον τρόπο με τον οποίο βιώνει τη ζωή του.
Ο επίμονος θυμός μπορεί σε ορισμένες περιπτώσεις να συνυπάρχει και με άλλες ψυχικές δυσκολίες. Από μόνος του, ωστόσο, δεν αρκεί για να οδηγήσει σε κάποιο διαγνωστικό συμπέρασμα.
•Η ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ
Θυμός και ψυχοθεραπεία
Ο στόχος ενός ψυχοθεραπευτή δεν είναι να καταστείλει τον θυμό του θεραπευόμενου. Στόχος της ψυχοθεραπείας είναι η από κοινού και σε βάθος κατανόηση αυτού του συναισθήματος: πότε εμφανίζεται, τι μπορεί να το πυροδοτεί, με τι συνδέεται και τι μπορεί να σημαίνει για τον συγκεκριμένο άνθρωπο.
Ο θυμός δεν αποτελεί απαραίτητα ένα συναίσθημα που χρειάζεται να εξαλειφθεί. Μπορεί, αντίθετα, να αποτελέσει ακόμη και κινητήρια δύναμη για αλλαγή, όταν ο άνθρωπος μπορέσει να τον κατανοήσει και να τον τοποθετήσει με έναν τρόπο που δεν λειτουργεί καταστροφικά για τον ίδιο ή για τους άλλους.
Αυτό που ενδιαφέρει στην ψυχοθεραπευτική διαδικασία είναι η κατάλληλη τοποθέτηση του θυμού στη ζωή του θεραπευόμενου και η δυνατότητα να αξιοποιηθεί προς όφελος του ίδιου και των σχέσεών του.
•ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗ
Πώς μπορεί να εκδηλωθεί ο θυμός
Ενδεικτικές, μη διαγνωστικές εκφράσεις του θυμού που μπορεί να αναγνωρίσετε στον εαυτό σας ή σε κάποιον κοντινό σας πρόσωπο.
- Απότομες εκρήξεις θυμού για μικρές αφορμές
- Σωματική ένταση κατά την ενόχληση (σφιγμένη γνάθος, γρήγορος καρδιακός παλμός)
- Δυσκολία χαλάρωσης μετά από μια αντιπαράθεση
- Τάση αποφυγής και συγκράτησης του θυμού
- Δυσκολία έκφρασης του τι πραγματικά ενοχλεί
- Αίσθημα ενοχής ή μετάνοιας μετά από μια αντίδραση θυμού
- Θυμός που παραμένει έντονος ώρες μετά το περιστατικό
- Επίδραση του θυμού στις σχέσεις ή την καθημερινότητα
Το παρόν κείμενο έχει ενημερωτικό και ψυχοεκπαιδευτικό χαρακτήρα. Δεν αποτελεί διαγνωστικό εργαλείο ούτε υποκαθιστά την εξατομικευμένη αξιολόγηση από κατάλληλο επαγγελματία ψυχικής υγείας.
•ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Κλείστε ραντεβού
Αν αναγνωρίζετε τον εαυτό σας σε όσα διαβάσατε, μπορείτε να επικοινωνήσετε μαζί μου για ένα πρώτο ραντεβού. Μαζί μπορούμε να διερευνήσουμε τον θυμό σας και τον τρόπο που θέλετε να τον διαχειριστείτε.
Σε περίπτωση επείγουσας ανάγκης: 112 (ΕΚΑΒ/Άμεση Δράση) ή 10306 (Γραμμή Ψυχοκοινωνικής Υποστήριξης, 24ωρη)
Στείλτε μήνυμα
Θα σας απαντήσω το συντομότερο δυνατό.